De bermen langs onze wegen zijn meer dan een strook gras. Ze vormen een waardevol leefgebied voor planten, insecten en dieren. Daarnaast helpen ze erosie voorkomen en verbinden ze parken, bomenrijen, waterlopen en andere groenzones met elkaar.
Door bermen op het juiste moment te maaien krijgen bloemen de kans om te bloeien en zich uit te zaaien. Dat zorgt voor meer biodiversiteit in onze gemeente.
Wat is een berm en wat zegt de Vlaamse regelgeving?
Bermen worden omschreven als "alle terreinen die bestaan uit zowel vlakke als hellende overgangszones tussen de eigenlijke weginfrastructuur en andere gebruiksterreinen".
De regels rond hun onderhoud worden samengevat in het Vlaams Bermbesluit. Het besluit legt volgende voorwaarden op:
- De bermen mogen niet met biociden behandeld worden.
- De bermen mogen niet voor 15 juni gemaaid worden. Een tweede maaibeurt mag pas uitgevoerd worden na 15 september. Hierdoor kunnen zowel de voorjaarsbloeiers als de zomerbloeiers hun gang gaan.
- Het maaisel dient verwijderd te worden binnen de 10 dagen na het maaien.
- Bij het bermbeheer mogen de ondergrondse plantendelen en de houtige gewassen niet worden beschadigd. De maaimachine mag niet lager dan 10 cm worden ingesteld.
Het Bermbesluit laat afwijkingen toe voor de bestrijding van invasieve exoten of wanneer de verkeersveiligheid dit vereist. Op plaatsen waar zichtbaarheid belangrijk is, zoals kruispunten, bochten, fietspaden en oversteekplaatsen, kan extra gemaaid worden.
Anders maaien
Eerste maaibeurt (vanaf 15 juni)
Bij de eerste maaibeurt wordt langs de weg een veiligheids- en netheidsstrook gemaaid. Meestal gaat het om de eerste 100 tot 150 centimeter van de berm.
Zo kunnen bloemen en kruiden in de rest van de berm bloeien en blijft het tegelijk ook veilig voor alle weggebruikers.
Tweede maaibeurt (na 15 september)
Tijdens de tweede maaibeurt wordt de volledige berm gemaaid om te voorkomen dat de berm verruigt. Dit gebeurt jaarlijks, of eventueel om de 2 jaar. Het maaisel wordt steeds opgevangen en afgevoerd. Daardoor wordt de bodem geleidelijk voedselarmer, waardoor bloemen en kruiden meer kansen krijgen dan snelgroeiende grassen.
Hakhoutbeheermethode
Bomen en struiken in bermen en houtkanten worden periodiek (om de 9 tot 15 jaar) tot vlak boven de grond afgezet. Dit noemen we hakhoutbeheer.
Door deze techniek lopen bomen en struiken opnieuw uit en blijven ze gezond. Tegelijk ontstaat een afwisseling van jonge en oudere vegetatie, wat gunstig is voor de biodiversiteit.
Ook in onze holle wegen passen we hakhoutbeheer toe. Daarnaast verwijderen we gevaarlijke of dode bomen, zwaar dood hout en uitheemse soorten ten voordele van de aanwezige inheemse struiken en bomen. Het hakhoutbeheer wordt in verschillende fasen uitgevoerd. Per jaar wordt slechts een deel van de holle weg in hakhout gezet om kaalkap te voorkomen. Hierdoor ontstaan er verschillende stadia van verjonging. Dit zorgt op zijn beurt voor een grotere diversiteit aan habitats en een hogere biodiversiteit.
Bij natuurvriendelijk groenbeheer blijft er aandacht voor toegankelijkheid en gebruikscomfort, onder meer door het voorzien van gemaaide wandelstroken en duidelijke paden. Het betekent ook niet dat veiligheid minder belangrijk wordt. Op plaatsen waar zichtbaarheid essentieel is, zoals kruispunten, oversteekplaatsen, fietspaden en bochten, wordt het groen aangepast beheerd.
Merk je een situatie die de verkeersveiligheid of toegankelijkheid in het gedrang brengt?
